direct naar inhoud van 2.2 Toekomstige situatie
Plan: Waterfront-Zuid Boulevard-Oost
Status: vastgesteld
Plantype: bestemmingsplan
IMRO-idn: NL.IMRO.0243.BP00055-0004

2.2 Toekomstige situatie


Waterfront-Zuid

Het plandeel Waterfront-Zuid is het meest in het oog springende deel van het project Waterfront. Dit plandeel omvat onder meer het gebied tussen de historische binnenstad en het Dolfinarium en het daaraan grenzende industrieterrein Haven. Om dit gebied te kunnen ontwikkelen, moeten eerst bestaande bedrijven van het industrieterrein Haven worden verplaatst naar het nieuw aan te leggen bedrijventerrein Lorentzhaven.

In het project Waterfront wordt onder meer voorzien in realisering van een groot aantal parkeerplaatsen als vervanging van de parkeerruimte op de huidige Boulevard en voor de in het gebied te realiseren nieuwe functies. Daarbij wordt uitgegaan van de bouw van parkeergarages dicht bij de binnenstad en aanleg van een 'overloop-parkeerterrein' voor drukke dagen, direct ten noordoosten van de provinciale weg N302.


Binnen het plangebied van dit bestemmingsplan Waterfront Zuid Boulevard-Oost is geen woningbouw voorzien. Door de aanleg van een nieuwe boulevard, havens, wooneilanden en een Strandeiland wordt de relatie tussen Harderwijk en het water hersteld. De omgeving van het Dolfinarium verandert hierdoor volledig en wordt attractief voor zowel de Harderwijkers als de bezoekers van de stad.


Het plangebied: Boulevard-Oost

Het bestemmingsplan Waterfront Zuid Boulevard-Oost voorziet in een ingrijpende wijziging van de situatie. Ter plaatse van de huidige parkeerterreinen wordt een nieuwe haven gegraven, waardoor de Boulevard aanmerkelijk wordt versmald, en de binnenstad weer aan het water komt te liggen.

afbeelding "i_NL.IMRO.0243.BP00055-0004_0007.png"

Figuur 2.3 Maquettefoto: het oostelijk deel van de boulevard verandert in een binnenhaven.


Het Dolfinarium komt daardoor op een eiland te liggen. Langs de zuidoostzijde van het Dolfinarium, voor de huidige entree, wordt een nieuwe bebouwingswand gerealiseerd ten behoeve van diverse gemengde functies zoals detailhandel, parkeergarages, horeca en leisure. In die bebouwingswand wordt een markante nieuwe toegangspoort voor het Dolfinarium gemaakt.

Het Dolfinarium heeft naast de recreatieve functie ook een educatieve en natuurwetenschappelijke functie als zeedierenpark. Het educatieve doel van het Dolfinarium is het delen van de passie en het respect voor de dieren en hun omgeving. De vervolgstap is betrokkenheid en kennis over de dieren in het park, maar ook in de natuur te vergroten en zo te inspireren tot natuurbehoud.

Het bestemmingsplan biedt meer ruimte voor ontwikkelingen op het terrein van het Dolfinarium dan de tot dusver vigerende plannen. Het biedt de mogelijkheid om op het terrein bebouwing en voorzieningen te realiseren, uitgaande van een door het Dolfinarium in 2009 opgesteld 'Masterplan'. In het MER is rekening gehouden met (de eventuele milieueffecten van) dit Masterplan.


Door het graven van de haven en de nieuwe bebouwing verandert het oostelijk deel van de boulevard in een omsloten binnenhaven. Nabij de Grote Oosterwijck wordt aan de waterkant uitgegaan van een attractieve horecafunctie. In het ontwerpbestemmingsplan wordt de locatie daarom bestemd voor horeca. Het desbetreffende bouwvlak wordt enigszins in zuidelijke richting opgeschoven ten opzichte van het voorontwerpbestemmingsplan.Hierdoor blijft vanuit de Grote Oosterwijck doorzicht naar de Vissershaven bestaan.

De nieuwe bebouwingswand langs de zuidoostzijde van het Dolfinarium biedt ruimte aan relatief kleinschalige winkels, horeca en andere leisurevoorzieningen. Het is niet de bedoeling om in dit plangebied detailhandelsactiviteiten toe te staan die ten koste zullen gaan van het functioneren van de binnenstad; in tegendeel, de voorgenomen ontwikkelingen hebben mede ten doel het bezoek aan de binnenstad te stimuleren. De toelaatbaarheid van functies langs de boulevard wordt afgestemd op de (in voorbereiding zijnde nieuwe) Detailhandelsvisie. Het bestemmingsplan maakt het verder mogelijk om in deze bebouwingswand een hotel van maximaal 100 kamers te realiseren. Bovendien wordt in deze bebouwingswand een parkeergarage gerealiseerd; deze parkeergarage is primair bedoeld voor bewoners en werkers in de binnenstad (vergunninghouders), die tot dusver op de boulevard kunnen parkeren. De parkeergarage dient ruimte te bieden aan minimaal 600 parkeerplaatsen. De parkeergarage dient (vanaf de straat gezien) geheel door andere bebouwing aan het oog te worden onttrokken.

Voorzieningen en detailhandel in het Waterfront

Op basis van een nadere marktstudie (ZKA, december 2007) en brainstormsessie onder voorzitterschap van LAgroup (een adviesbureau gespecialiseerd in de vrijetijds- en cultuursector) met leden van de VOF Waterfront, deskundigen, gemeente en ondernemers is in 2011 het commerciële programma voor het Waterfront ten opzichte van het Samenspel aangescherpt. Dit heeft zowel programmatische als ruimtelijke verschuivingen teweeg gebracht ten opzichte van de tot dusver gehanteerde visie op voorzieningen en detailhandel in het Waterfront. In ruimtelijke zin is nadrukkelijker gekozen voor met elkaar samenhangende clusters van voorzieningen die via de boulevard met elkaar worden verbonden .


afbeelding "i_NL.IMRO.0243.BP00055-0004_0008.jpg"

In programmatisch opzicht hebben de verschillende studies geleid tot aanscherping van de gehanteerde metrages, zowel in totaal als per functie. Voor het onderdeel van het leisure-programma dat in het plangebied van bestemmingsplan Boulevard Oost ligt, wordt nu uitgegaan van het volgende indicatieve programma:

Dolfinariumeiland - VERMAAK   Hotel (incl. welness, restaurant en congresfaciliteiten)

Evenementencentrum Dolfinarium

Kantoren Dolfinarium

Horeca/retail (verdeling n.t.b., voorlopig 50%-50%)  
4.500


2.200

1.200

2.400
 

Dit is in overeenstemming met de in voorbereidings zijnde detailhandelsvisie.

Het bestemmingsplan maakt daarom het volgende programma mogelijk voor horeca en detailhandel:

- de totale oppervlakte aan detailhandel en horeca (met uitzondering van hotels) bedraagt maximaal 2.500 m² bvo;

- het maximum aantal m² bvo winkels bedraagt 1.500 m²;

- de winkels zijn niet groter dan 250 m² vvo per eenheid;

- winkels mogen niet onderling gekoppeld worden als daardoor een winkel van >250 m² vvo ontstaat;

- in het plangebied wordt geen supermarkt toegestaan;

- in het plangebied komt geen grootschalige of perifere detailhandel (GDV of PDV);

- in afwijking van het voorafgaande mag de verkoopvloeroppervlakte van één winkel in scheepsbenodigheden en/of watersportartikelen ten hoogste 500 m² bedragen.


Boothuizen

Het bestemmingsplan maakt het mogelijk om langs de noordoostzijde van het Dolfinarium een aantal boothuizen te realiseren. Door deze boothuizen wordt het Dolfinarium visueel afgeschermd; de boothuizen vervullen tevens een afschermende functie voor het geluid. Dit alles draagt in positieve zin bij aan het woonklimaat in het aangrenzende geprojecteerde woongebied De Eilanden (een onderdeel van het al vigerende bestemmingsplan Waterfront-Zuid Waterstad).

De boothuizen zijn primair bedoeld voor het overdekt stallen van boten. Uitsluitend op de verdieping (in de kapverdieping van de boothuizen, boven de ligplaatsen van de boten) kan ruimte voor verblijfsrecreatie worden gecreëerd. Permanente bewoning van deze recreatieverblijven is niet toegestaan; in de regels van dit bestemmingsplan (artikel 5.3) is permanente bewoning van deze recreatieverblijven expliciet als strijdig gebruik aangemerkt.

Kleine watersport
Aan de noordzijde van het Dolfinariumeiland maakt het bestemmingsplan de vestiging mogelijk van twee watersportverenigingen (scouting en kanovereniging), die tot dusver elders in het Waterfront gevestigd zijn, maar niet op de oorspronkelijke locatie gehandhaafd kunnen worden.

De inrichting van de Boulevard-Oost

De Boulevard krijgt vooral een recreatieve functie. In het zomerseizoen is de Boulevard primair het domein van de voetganger. De functie voor autoverkeer blijft ondergeschikt, zeker in het hoogseizoen. Wel wordt, ook in het hoogseizoen, bevoorrading mogelijk gemaakt van functies langs de boulevard; daartoe zullen venstertijden worden ingesteld.

Een belangrijk onderdeel van het plan is de aanleg van de jachthaven tussen de binnenstad en het Dolfinarium. Een goede vaarverbinding met het open water is voor de jachthaven essentieel; daarom wordt aan het westelijke uiteinde van de haven een beweegbare brug gerealiseerd, aansluitend op de vaargeul die in het Wolderwijd, westelijk van het Dolfinarium, wordt gerealiseerd. Aan het oostelijke uiteinde van de jachthaven kan een dam of een brug worden gerealiseerd. Deze oeververbinding in het verlengde van de Havendam heeft een belangrijke ontsluitingsfunctie; hiervan maken de meeste voetgangers richting Dolfinarium gebruik, en ook de auto's van/naar de parkeergarage op het Dolfinariumeiland en de bussen van/naar het daar te realiseren busstation.


Terrassen

De horecabedrijven langs de stadsmuur hebben een terras. Door de herinrichting van het gebied kunnen niet alle bestaande horecaterrassen ongewijzigd worden gehandhaafd. Met de eigenaren/exploitanten van de bestaande horecabedrijven langs de boulevard zijn afspraken gemaakt, die inhouden dat alle bestaande horecabedrijven in de nieuwe situatie een terras krijgen van de zelfde oppervlakte als hun huidige (permanente en vergunde) terras. In verband met de gewijzigde inrichting van de boulevard kan de situering van de nieuwe terrassen afwijken van de huidige situering. In het bestemmingsplan wordt de ligging van de (toekomstige) terrassen niet aangegeven. Er is terrassenbeleid van toepassing, voor een terras is een terrasvergunning noodzakelijk.

Tot dusver zijn op de boulevard nabij de stadsmuur diverse 'kiosken' aanwezig; in de plannen voor de transformatie van de Boulevard wordt geen ruimte meer geboden voor het handhaven van de bestaande kiosken op de huidige plek en in de huidige vorm. In de nieuwe plannen is in beginsel wel ruimte voor een beperkt aantal verkooppunten in kleine gebouwtjes van zeer hoge architectonische kwaliteit, waarvan de vormgeving goed afgestemd moet zijn op de hoogwaardige inrichting van de boulevard; uitsluitend op de locaties die daarvoor in het bestemmingsplan zijn aangewezen. Met de exploitanten van de bestaande kiosken zal overleg worden gevoerd over verwerving van de kiosken.


Bereikbaarheid, verkeer en parkeren


Bereikbaarheid

Een zeer goede bereikbaarheid van de Boulevard en het Dolfinariumeiland is essentieel voor de ondernemers en de bezoekers van de Boulevard en het Dolfinarium. Zij moeten gedurende het hele jaar de Boulevard en het Dolfinarium goed kunnen bereiken. Verreweg het grootse deel van de Dolfinariumbezoekers komt per auto. Daarnaast komen veel bezoekers per bus; het beleid van het Dolfinarium is erop gericht om het aandeel van het busvervoer te verhogen. De plannen voor het Waterfront voorzien dan ook in goede voorzieningen voor bereikbaarheid per auto en per bus.

De bereikbaarheid van de binnenstad gedurende de bouwperiode en de realisering van vervangende tijdelijke parkeervoorzieningen heeft voor de gemeente hoge prioriteit. Voor de bereikbaarheid gedurende de bouwperiode wordt afzonderlijk beleid opgesteld.


Parkeren

Voor het parkeren van auto's van bezoekers van het Dolfinarium (en andere leisurevoorzieningen in het Waterfront) worden in verschillende delen van het Waterfrontproject parkeervoorzieningen gerealiseerd. In het plangebied Waterfront-Zuid Waterstad, gelegen ten oosten van het plangebied van dit bestemmingsplan Waterfront-Zuid Boulevard-Oost, is voorzien in de bouw van een parkeergarage op de locatie 'kop van de Stadswerven' met 1000 à 1200 plaatsen. Tevens zijn deze parkeerplaatsen bedoeld voor bewoners en kort parkeerders cq. bezoekers van de Boulevard. Deze grote parkeergarage zal het hele jaar beschikbaar zijn. Voor het grote aantal bezoekers in de zomermaanden is de capaciteit van de parkeergarage niet toereikend. Daarom wordt voor de piekbelasting in de zomermaanden een 'overloopparkeerterrein' met een capaciteit van circa 1900 plaatsen aangelegd aan de noordzijde van de provinciale weg N302. Tijdens de rustige periode (buiten het hoogseizoen) kan op het westelijke deel van de Boulevard (buiten het plangebied van dit bestemmingsplan) worden geparkeerd door bezoekers van de Boulevard (hiervoor worden 50 parkeerplaatsen aangelegd).


Ook binnen het plangebied van dit bestemmingsplan Waterfront-Zuid Boulevard-Oost wordt een parkeergarage gerealiseerd in de bebouwingswand tussen Dolfinarium en boulevard).De doelgroep voor de parkeergarage op het Dolfinariumeiland bestaat, naast de vergunninghouders, (bewoners en werkers in de binnenstad) en specifieke groepen van Dolfinariumbezoekers (zoals mindervaliden), uit de bezoekers van de Boulevard en omgeving. Het is niet de bedoeling de garage te gebruiken voor het Dolfinarium bezoek, uitgezonderd invalidenparkeerplaatsen.


Momenteel zijn er op de Boulevard circa 130 kortparkeerplaatsen specifiek voor bezoekers van de Boulevard en omgeving. In de te bouwen parkeergarage wordt rekening gehouden met circa 200 parkeerplaatsen voor bezoekers van het gebied.
Het Gemeentelijk Verkeer en Vervoerplan (het GVVP, dat in 2010 is vastgesteld) geeft aan dat met het realiseren van de Houtwalgarage (450 plaatsen) en het realiseren van het project Waterfront, ondanks de autonome groei van het autobezit en het autogebruik, de toekomstige bezettingsgraad van alle parkeervoorzieningen gezamenlijk tot het jaar 2020 acceptabel te noemen is.
Het ligt in de bedoeling om in 2012 een nieuw parkeeronderzoek in de binnenstad uit te voeren, om op basis daarvan het aanbod van parkeervoorzieningen zo goed mogelijk op de vraag te kunnen afstemmen.


Tijdelijke parkeersituatie

Het project Waterfront bestaat uit diverse deelplannen, die in verschillende fasen worden gerealiseerd. Dit bestemmingsplan Waterfront-Zuid Boulevard-Oost voorziet in het (op termijn) verdwijnen van de bestaande parkeervoorzieningen op de Boulevard. In de eindfase van het project Waterfront zal in de totale parkeerbehoefte zijn voorzien, doordat dan de hiervoor genoemde parkeergarages en het overloopterrein zullen zijn gerealiseerd. Ook gedurende de realiseringsfase zal in alle planstadia worden voorzien in vervangende parkeergelegenheid, onder meer door het aanleggen van tijdelijke parkeervoorzieningen. In de nota 'Tijdelijke parkeersituatie Waterfront' is beschreven hoe in alle fasen van het project Waterfront zal worden voorzien in voldoende parkeercapaciteit. De nota houdt rekening met verschillende scenario's. Per scenario staat omschreven welke parkeervoorzieningen komen te vervallen en waar deze zullen worden gecompenseerd. Op deze wijze kan in alle planfasen een sluitende parkeerbalans voor het gebied worden gewaarborgd. De nota besteedt tevens aandacht aan de bereikbaarheid van de tijdelijke parkeerplaatsen voor zowel het autoverkeer als de voetganger.


Opgemerkt wordt dat nog niet alle plannen voor het gehele project Waterfront gereed en definitief zijn, en dat daarin dus nog de nodige wijzigingen kunnen optreden. Om die reden wordt de nota 'Tijdelijke parkeersituatie Waterfront' periodiek geactualiseerd, teneinde ook bij verandering van plannen en fasering te kunnen blijven garanderen dat in alle planstadia voldoende parkeerplaatsen aanwezig zullen zijn.


Busvervoer

Een deel van de bezoekers van het Dolfinarium maakt gebruik van groepsvervoer per bus (touringcar). Tot dusver worden die bussen geparkeerd in het brede boulevardgebied tussen binnenstad en Dolfinarium. In de toekomstige situatie ontbreekt daarvoor de ruimte. Voor verschillende doelgroepen (ouderen, mindervaliden, schoolklassen) is het wel gewenst dat de bussen dicht bij het Dolfinarium kunnen komen, en daar ook kunnen worden geparkeerd. Het bestemmingsplan voorziet daarom in de mogelijkheid om een busstation te realiseren in de oostelijke punt van het Dolfinarium-terrein. Hier zal plaats zijn voor circa 15 bussen. Mocht op piekmomenten de capaciteit van die accommodatie niet voldoende zijn om alle bussen te kunnen parkeren, dan kan het resterende deel van die bussen (na het in en uit laten stappen van de bezoekers) op het overloopterrein worden geparkeerd.


Ontsluiting met openbaar vervoer per bus of trein:

De loopafstand tussen het Dolfinarium en het NS-station is bijna twee kilometer. In de zomermaanden wordt voorzien in een toeristische verbinding tussen het station en het Dolfinarium, deels via de Boulevard. Daarnaast bestaat de mogelijkheid om bij het station de bus te nemen. De dichtstbijzijnde bushaltes (aan de Scheepssingel) liggen op loopafstand van het Dolfinarium.

Met de (verwachte) komst van het Randstadspoor (waarvoor in 2010 een planstudie is gestart) naar Harderwijk wordt het gebruik van het openbaar vervoer voor bezoekers aan het Dolfinarium verder gestimuleerd. Naast het busverkeer van en naar het station NS wordt het gebruik van de fiets gestimuleerd door de inzet van de OV-fiets.


Verkeersafwikkeling

Het busstation en de parkeergarage bij het Dolfinarium worden beide ontsloten via de Havendam. De Havendam behoudt dan ook een verkeersfunctie. In de 'Visie op de openbare ruimte van de binnenstad' (vastgesteld door de raad op 11 februari 2010) wordt dan ook uitgegaan van een herinrichting van de Havendam met behoud van de verkeerskundige functie. Een aandachtspunt is de kruising van het wegverkeer met de boulevard. De boulevard vormt ter plaatse een belangrijke route voor voetgangers, met name voor bezoekers van het Dolfinarium die hun auto in de grote parkeergarage of op het overloopterrein hebben geparkeerd.
De kruising van de Havendam met de boulevard zal daarom zorgvuldig worden vormgegeven, waarbij veel aandacht wordt besteed aan het aspect verkeersveiligheid. Daarbij is ook het ontwerp van de brug die de Havendam met het Dolfinariumeiland verbindt een punt van grote aandacht. Denkbaar is een oplossing, waarbij de verkeersstromen van voetgangers en rijdend verkeer (bussen en auto's) worden gescheiden.

Als de boulevard autoluw wordt gemaakt, heeft dat gevolgen voor de verkeerscirculatie in de binnenstad. Voor de verkeerscirculatie in de binnenstad wordt een afzonderlijk plan ontwikkeld dat onderwerp wordt van afzonderlijke besluitvorming. Over dat plan zal met betrokkenen worden gecommuniceerd. Een en ander zal resulteren in (een) door burgemeester en wethouders te nemen verkeersbesluit(en), waarover de mogelijkheid tot bezwaar en beroep bestaat.


Fietsers

De Boulevard is goed bereikbaar per fiets. De boulevard zal ook gebruikt worden als een fietsroute, voor het bereiken van het Dolfinarium, het Strandeiland en de andere langs de boulevard gesitueerde functies. Bewoners van het toekomstige woongebied Waterstad (gelegen ten oosten van de binnenstad en het Dolfinarium) zullen de boulevard ook gebruiken als een fietsroute van en naar de binnenstad. Op de Boulevard en bij het Dolfinarium worden voldoende en kwalitatief hoogwaardige stallingsplaatsen voor fietsen gerealiseerd.